Drogie Kongresowiczki, Drodzy Kongresowicze, Szanowni Państwo,

nowe technologie i cyfryzację traktowaliśmy dotychczas w kategoriach sposobu na poprawę jakości życia, drogi do zarabiania pieniędzy i budowy pozycji konkurencyjnej naszej gospodarki – wzmacniania jej siły ekonomicznej. Ostatnie wydarzenia krajowe i zagraniczne uświadamiają nam jednak, że ich znaczenie jest o wiele poważniejsze – są ściśle związane z tzw. cyberbezpieczeństwem (lub po prostu bezpieczeństwem) – nie tylko indywidualnym, ale i zbiorowym.

I nie jest tu chyba najważniejsze pytanie, na ile wynika to z typowo polskich cech (lekceważenie procedur, nieustanna twórcza improwizacja itp.) lub specyfiki obecnego sposobu rządzenia naszym krajem. Pytanie zasadnicze dotyczy tego, na ile w cyfrowym świecie chcemy zachować swoją realną podmiotowość i wewnątrzsterowność? Czy ważniejsza jest bieżąca walka z rywalem wewnętrznym, czy też takie wspólne poukładanie państwa, by obronić się przed negatywnym wpływem rywali zewnętrznych?

Same technologie cyfrowe nie dadzą nam odpowiedzi na te pytanie, odpowiedzieć na nie musimy jako wspólnota. Wyraźnie jednak widać, że bez wysokiego poziomu innowacyjności i kultury cyfrowej trudno będzie zapewnić długofalowe bezpieczeństwo i rozwój Polski.

Już dziś serdecznie zapraszam na kolejną debatę online pt. Polskie innowacje – tak silne jak najsłabsze ogniwo?, która odbędzie się 7 lipca o godz. 12.00, na której spróbujemy odpowiedzieć na następujące pytania: Czy jesteśmy dziś w Polsce w stanie tworzyć i rozwijać przełomowe innowacje, czy raczej powinniśmy się usatysfakcjonować zdolnością do ich adaptacji? Czy najsłabszym ogniwem w tworzeniu polskich innowacyjnych rozwiązań nie są nasze uwarunkowania kulturowo­‑mentalne, związane m.in. z niskim poziomem zaufania, niską kulturą współpracy i współdziałania, niechęcią do podejmowania ryzyka? Czy polskie regiony potrzebują własnej siły kapitałowej, aby uwolnić potencjał innowacyjny lokalnych małych i średnich przedsiębiorstw? W gronie panelistów znajdą się: Dyrektor Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, dr inż. Wojciech Kamieniecki, Marszałek Województwa Podkarpackiego, Władysław Ortyl, Prezes Zarządu Ryvu Therapeutics, Paweł Przewięźlikowski oraz Prezes Zarządu Pomorskiego Funduszu Rozwoju, Irena Wróblak. Transmisja live na naszym kanale YouTube oraz stronie na Facebooku, możliwość zadawania pytań poprzez komentarze – serdecznie zapraszam!

W ramach Thinklettera Idee dla Polski zaprezentowaliśmy w ostatnim miesiącu dwa teksty poświęcone tematowi Zielonej Transformacji. W tekście Czy w poszukiwaniu czystej energii przemysł przeniesie się na północ Polski? Maciej Tomecki, Członek Rady Programowej Kongresu Obywatelskiego pisze, że w Polsce rozpoczął się proces samoczynnej dekarbonizacji przedsiębiorstw przemysłowych, którego źródłem jest szybko narastająca presja na zeroemisyjność ze strony zagranicznych partnerów biznesowych (głównie z zachodu Europy) oraz rynku kapitałowego. Jaki wpływ na ten proces ma powiązanie polskiej gospodarki z niemiecką i czy zielony przemysł będzie się w najbliższych latach lokował tam, gdzie możliwa będzie produkcja o niskim śladzie węglowym, a więc m.in. w północnej Polsce? Dr Radomir Matczak w artykule Jak lokalnie wspierać działania proklimatyczne? podkreśla z kolei, jak wiele w działaniach proklimatycznych zależy od samorządów i zwykłych obywateli. Przedstawia również plan 5 kroków – działań, które każdy z nas może podjąć już dziś w trosce o przyszłe pokolenia i naszą planetę. Zachęcam również wszystkich do zapoznania się z tekstem prof. Jerzego Bralczyka Bądźmy sobie nawzajem sąsiadami, który pomaga nam zrozumieć głębię słów „sąsiad” i „sąsiedztwo”. W polskiej kulturze to słowa wyjątkowo swojskie, kojarzące się z bliskością i naturalnością.

Polecam również uwadze nowe odcinki naszego podcastu „Głos Kongresu Obywatelskiego”, których można słuchać m.in. na Spotify. Najnowszy odcinek o polskim grzechu pierworodnym zatytułowany Polska „pańska”, „chłopska” czy wspólna?. Zainteresuje każdą osobę, która chce zrozumieć dzisiejszą sytuację społeczną w kontekście naszej historycznej drogi.

Zapraszam do przesyłania komentarzy na temat naszych tekstów, audycji i debat. Państwa opinie będą ważnym wskaźnikiem, w którym kierunku powinna podążać nasza dalsza obywatelska dyskusja.

dr Jan Szomburg

Przewodniczący Rady Instytutu Badań nad Gospodarką Rynkową

Inicjator Kongresu Obywatelskiego

powrót